همکاری دانشگاه آکسفورد با اوپن‌آی‌سی برای آموزش هوش مصنوعی با متون تاریخی

دانشگاه آکسفورد به شرکت اوپن‌آی‌سی اجازه داده است تا از متون قدیمی کتابخانه «بودلیان» برای آموزش مدل‌های هوش مصنوعی خود استفاده کند. این موضوع بر اساس اسناد داخلی به دست آمده توسط گاردین فاش شده است.

بر اساس این اسناد، متونی که توسط اوپن‌آی‌سی در این کتابخانه اسکن شده‌اند، به داده‌های آموزشی این شرکت راه یافته‌اند. آکسفورد در مارس ۲۰۲۵ توافق خود با این شرکت را علنی کرد و در آن زمان توضیح داد که ابزارهای اوپن‌آی‌سی به اسکن متون کمیاب کمک می‌کنند تا دانشجویان و پژوهشگران بیشتری بتوانند آن‌ها را مطالعه کنند؛ اما در آن مقطع اشاره‌ای به استفاده از این متون برای آموزش هوش مصنوعی نشده بود.

تا ژوئن ۲۰۲۵، کتابخانه بودلیان ۱۲۵ هزار اسکن از پایان‌نامه‌های قدیمی دکتری را به اوپن‌آی‌سی تحویل داده بود. این اسناد شامل پایان‌نامه‌های نگاشته شده در دانشگاه‌های اروپایی و آمریکایی طی قرن‌های نوزدهم و بیستم میلادی هستند.

یادداشت‌های جلسات کارکنان که از طریق درخواست آزادی اطلاعات به دست آمده، نشان می‌دهد که برخی از کارمندان نسبت به این توافق تردید داشته‌اند. آن‌ها نگران آسیب به نام نیک آکسفورد و همچنین میزان مصرف انرژی توسط سیستم‌های هوش مصنوعی بودند.

با این وجود، مقامات آکسفورد تأکید کردند که حجم اسکن‌ها محدود بوده، آثار از نظر حق نشر آزاد (خارج از کپی‌رایت) هستند و این توافق به صورت انحصاری با اوپن‌آی‌سی منعقد نشده است. سخنگوی کتابخانه یادآور شد که مالکیت حقوقی نزد کتابخانه باقی می‌ماند و این اسناد طی ماه‌های آینده به صورت آنلاین منتشر خواهند شد.

همچنین این سخنگوی دانشگاه افزود که جنبه‌ی مربوط به آموزش هوش مصنوعی پنهان نگاه داشته نشده است. هدف اصلی آکسفورد اسکن اسناد بوده، اما کارکنان در جریان بوده‌اند که متون برای آموزش مدل‌ها نیز به کار گرفته خواهند شد.

از سوی دیگر، سخنگوی اوپن‌آی‌سی اعلام کرد با توجه به اینکه بیش از یک میلیارد نفر در زندگی روزمره خود از این فناوری بهره می‌برند، ضروری است که مدل‌ها بازتابنده‌ی فرهنگ‌ها، تاریخ‌ها و دیدگاه‌های گوناگون باشند.

آکسفورد تنها عضو بریتانیایی گروه نکست‌جن‌آی محسوب می‌شود. سایر اعضای این گروه شامل کتابخانه عمومی بوستون، انستیتو فناوری کالیفرنیا (کالتک)، ام‌آی‌تی و دانشگاه میشیگان هستند.

این توافق در شرایطی صورت می‌گیرد که شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی برای دسترسی به داده‌های آموزشی باکیفیت و عاری از محتوای نامرغوب، به خرید کتاب‌های چاپی روی آورده‌اند؛ چرا که فضای وب امروزه مملو از متون تولید شده توسط هوش مصنوعی است. برخلاف برخی روش‌های مخرب که کتاب‌ها را برای اسکن قطعه‌قطعه می‌کنند، بر اساس گزارش‌ها، کتاب‌های کتابخانه بودلیان در جریان این توافق دست‌نخورده باقی مانده‌اند.